TÂY THIÊN - KHU DU LỊCH LƯ TƯỞNG
Khu danh
thắng Tây Thiên nằm trong khu vực Vườn
quốc gia Tam Đảo, thuộc địa bàn xă Đại
Đ́nh và một phần xă Tam Quan (Tam Đảo)
đă được Bộ Văn hóa - Thông tin công nhận
là khu di tích lịch sử và danh lam thắng
cảnh vào tháng 8 năm 1991. Toàn bộ khu
danh thắng ở độ cao từ 54 - 1.100m so
với mặt nước biển (riêng chùa Tây Thiên
ở độ cao 530m so với mặt nước biển).
Nhờ dựa
vào núi non và được bàn tay con người
tạo dựng trong nhiều thế kỷ qua, Tây
Thiên không chỉ là khu di tích có giá
trị về tín ngưỡng tâm linh, mà c̣n là
một thắng cảnh đẹp. Từ rất sớm Tây Thiên
đă trở thành một điểm hành hương nổi
tiếng trong lịch sử, thu hút đông đảo
khách thập phương và các tín đồ, phật tử.
Đến với Tây Thiên, du khách vừa được tỏ
ḷng tôn kính với Đức Phật, Quốc Mẫu Tây
Thiên Năng Thị Tiêu (vợ Vua Hùng), người
đă có công lập binh mă giúp Vua Hùng
đánh giặc giữ nước, lại vừa được ngắm
cảnh núi non hùng vĩ.
Trong
khoảng chiều dài 11km, chiều ngang 1km,
quần thể di tích Tây Thiên tập trung mật
độ lớn các công tŕnh văn hóa, dấu vết
cũ các công tŕnh văn hóa, các địa chỉ
có giá trị nghiên cứu khảo cổ học. Đó là
hệ thống đền, chùa, thảo am và phong
cảnh tự nhiên được phân bố trên ngọn
Thạch Bàn của dăy núi Tam Đảo. Mở đầu là
đền Mẫu sinh, đền Mẫu hóa, đền Thơng,
chùa Thiên Ân, đền Cậu, đền Cô, chùa Phù
Ngh́, cḥi Ông Nhất, đền Tây Thiên, chùa
Tây Thiên, Bàn cờ tiên, Bia đá chữ “Bát
nhă tuyền”, chợ Giời, chùa Đồng Cổ, Ao
Dứa, Đồng Ma. Ngoài ra những thắng cảnh
của di tích Tây Thiên cũng thật phong
phú và nên thơ: Suối Vàng, Thác Bạc, Khe
Trường sinh, suối Giải Oan, suối Tối, Am
Vân Tiêu, Am Lưỡng Phong, Rừng nguyên
sinh, Cây Thông ngàn tuổi, Cây Đa 9 cội
(ở đền Thơng)… Tại đền Thượng Tây Thiên
ở độ cao 530m so với mặt nước biển là
nơi thờ tự Quốc Mẫu Tây Thiên - Lăng Thị
Tiêu. Cứ mỗi độ xuân về, vào dịp ngày
giỗ Quốc Mẫu nhân dân trong vùng lại tổ
chức mở hội gọi là Lễ hội Tây Thiên từ
ngày 15, 16, 17 tháng 2 âm lịch. Ngày
chính Hội được tổ chức vào ngày hóa của
Quốc Mẫu Tây Thiên 15-2. Tại lễ hội,
trong phần Lễ được nhân dân dâng hương
tưởng niệm công lao của Quốc Mẫu Tây
Thiên, bên cạnh đó phần hội tổ chức với
rất nhiều tṛ chơi dân gian: đấu vật, vơ
dân tộc, thi đấu cờ… Dịp đầu xuân 2006
đă có 20.000 lượt du khách về với Tây
Thiên.
Để khu
danh thắng Tây Thiên thật sự là điểm đến
lư tưởng của du khách thập phương, các
cấp, các ngành, đặc biệt là cấp ủy,
chính quyền sở tại cần quan tâm tới việc
bảo tồn các công tŕnh có giá trị văn
hóa, các giá trị văn hóa phi vật thể
mang tính đặc trưng của vùng phục vụ cho
Lễ hội Tây Thiên.
Hoàng Nga
(Báo Vĩnh Phúc, số 1.461 )